Güldehan Atay
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi, İstanbul, Türkiye
ÖZ
Bu çalışma Gölyazı yerleşimini, kültür mirasının korunması ile güncel mekânsal ve toplumsal ihtiyaçların bütüncül bir yaklaşımla ele alındığı sürdürülebilir yerleşim modeli olarak incelemektedir. Makale, 2024/25 güz döneminde MSGSÜ Mimarlık Bölümü Güldehan Atay’ın mimari proje atölyesindeki mimarlık öğrencisi Melike Cengizhan’ın projesi özelinde geliştirilmiştir. Gölyazı, çok katmanlı tarihsel yapısı, göl ekosistemiyle kurduğu ilişki ve geleneksel geçim pratikleriyle önemli bir kültüre sahiptir. Bu proje, Gölyazı’yı farklı sosyal katmanlarla, kültür sürekliliği, sosyal kapsayıcılık ve yerel ekonomik dayanıklılık eksenlerinde ele almaktadır. Kültür mirasının mimari proje atölyelerinde ele alınması, öğrencilerin hem fiziksel çevreyi hem de tarihsel katmanları, toplumsal aidiyetleri ve mekânsal kimliği tasarım sürecine katmalarını sağlayarak mimari eğitimde çok katmanlı düşünmeyi pekiştirir. Makalede önerilen kültür rotası ve arkeopark, Gölyazı’nın tarihsel belleğini gündelik yaşamla bütünleştirerek kültür mirasını yaşayan bir deneyime dönüştürmeyi amaçlamaktadır. Tekne Evi ve İpek Böcekçiliği Atölyesi gibi üretim odaklı mekânsal öneriler, balıkçılık ve geleneksel zanaatlara dayalı yerel ekonomiyi destekleyerek kooperatifleşme ve eğitim programları aracılığıyla özellikle kadınlar ve gençlerin üretime katılımını teşvik etmektedir. Tasarım önerisi, Gölyazı’nın kültür mirasını anlamayı, aktarmayı ve mimari önerileri tartışmaya açmayı hedeflemektedir.
Anahtar Kelimeler: Kültürel Miras, Gölyazı Köyü, Mimari, Proje Atölyesi
ABSTRACT
This study examines Gölyazı as a sustainable settlement model that balances cultural heritage preservation with current spatial and social needs. It is based on a project by architecture student Melike Cengizhan, developed in Güldehan Atay’s architecture design studio at MSGSÜ’s Department of Architecture (Fall 2024/25). Gölyazı’s significance lies in its multi-layered history, lake ecosystem relationship, and traditional living practices. The project engages with cultural continuity, social inclusion, and local economic resilience across diverse social strata. Integrating cultural heritage into architectural education encourages students to weave together physical, historical, social, and spatial dimensions in their design thinking. The proposed cultural route and archeopark connect historical memory with daily life. Production-focused interventions — a Boat House and Silkworm Farming Workshop — support the local fishing and craft economy while promoting women’s and youth participation through cooperatives and educational programs. The proposal ultimately seeks to sustain Gölyazı’s cultural heritage and open it to broader architectural dialogue.
Keywords: Cultural Heritage, Gölyazı, Architecture, Project Workshop
pp. 21-35
